Focus

Uit schermwiki
Ga naar: navigatie, zoeken
Deze pagina is gebaseerd op een serie artikelen van Peter van Beek over motorisch leren.

Waarom moeten sporters hun aandacht richten tijdens het uitvoeren en leren van motorische taken? Moeten ze letten op de uitvoering van hun bewegingen of op de effecten daarvan in de omgeving? Of hangt dit af van de taak en het individu?

1 aandacht en focus[bewerken]

  • aandacht is essentieel voor leren
  • interne focus van aandacht is gericht op de uitvoering van de bewegingen of op de mechanische en neurale processen die daaraan ten grondslag liggen (zoals spierspanning of de verdeling van het lichaamsgewicht over beide voeten) : Bij een externe focus daarentegen is de aandacht gericht op het effect van de bewegingen op de omgeving (de houw van het wapen, de landing van de punt). Wulf, Hoss en Prinz 1998.

2 externe focus is efficienter dan interne focus[bewerken]

Een groot aantal onderzoeken bewijst dat een externe focus is effectie- ver dan een interne focus, zowel wat betreft het uitvoeren als het leren van bewegingen:

  • topcoaches volgen deze richtlijn te weinig: 152 topcoaches coaches richtten de aandacht veel meer intern dan gewenst (Künzell S, & Schipke, D (1996).
  • verbale instructie: goed gevalideerd onderzoek toont aan dat lesgeven zonder verbale (interne) instructie vaak beter is dan met (bron?).
  • balanshandhaving (zoals stabiele uitvalsligging): ‘kijk naar het plafond’ is als instructie beter dan ‘ houdt je voeten horizontaal’. (2x Wulf et al 2001,2003):
  • miktaken (zoals touche op hand): ‘kijk naar de hand’ betere instructie dan ‘let op je polsbeweging’. Bovendien blijken met de externe instructie minder inspannende bewegingen gemaakt te worden door de sporter. (vrij naar Zachry et al, 2005, die dit met vrije worpen in basketbal toetsten). ‘concentreer je op het vroeg raken van je tegenstander’ is een betere instructie dan ‘concentreer je op het strekken van je arm’ of geen instructie (vrij naar Wulf et al, 2007, die dit onderzochten met golfslagen)
  • springen (iets wat iedere volwassene al kan): aandacht op (hoog) doel is beter dan op de vingertoppen of geen instructie (Wulf, 2007).
  • naast deze voorbeelden lijkt het ook op te gaan voor (isometrische) krachttaken, weerstandsoefeningen zoals het maken van een bicepscurl en cyclische activiteiten als zwemmen (‘duw het water weg’ is een effectievere instructie dan ‘sla je armen achteruit’!).
  • Het wetenschappelijke bewijs wijst erop dat het beter is om ‘externe’ instructie te geven aan iedereen. Alleen bij experts is nog niet bewezen dat er geen individuele voorkeur (extern of intern) bestaat.

3 Aandachtcirkels van Eberspächer[bewerken]

Focus: De aandachtcirkels van Eberspächer[1]

aandacht_2.jpg 

De schermer moet met de taak bezig zijn (de binnenste cirkel, hier het hoogste cijfer). Afleidingen zitten in de 'schillen' eromheen.

  • Ik en mijn taak (bewegingen)
  • Directe afleidingen (weer, publiek, scheidsrechter, materiaal, etc.)
  • “is – behoort te zijn” vergelijking
  • Winnen / Verliezen
  • Consequenties van winst / verlies
  • Zinsvraag (wat doe ik hier?)


4 Theoretische verklaringen[bewerken]

  • Common coding theory (zie review Prinz, 2001 - idee is ouder): Het idee is dat hetgeen wordt opgeslagen in het geheugen van de mens (‘geheugenplaats'), voor zowel voor de perceptie als de actie hetzelfde (gecodeerd) is. Hetgene wat wordt opgeslagen is extern/distaal (omgevingseffecten, van het lichaam vandaan). Deze verklaring is nogal abstract. uitstapje: als beelden dezelfde geheugen gebruiken als de actie is visualisatie (mental imagery) een krachtige trainingsvorm.
  • Constrained action hypothesis: Volgens deze hypothese verstoort een interne focus van aandacht het automatische karakter van de beweging. Dit wordt ondersteund door onderzoek waarin een dubbeltaak suggereert dat interne focus meer aandacht vergt dan externe focus. Bij externe focus wordt ook sneller bijgestuurd: meer reflexlussen worden gebruikt. Ook blijkt dat bij externe focus de taak (energie-)efficiënter wordt uitgevoerd.


Citefout: De tag <ref> bestaat, maar de tag <references/> is niet aangetroffen