Gevechtscyclus

Uit schermwiki
Ga naar: navigatie, zoeken

De gevechtscyclus beschrijft wat een schermer doet van punt-tot-punt in een partij. De gevechtsgang beschrijft in principe het tactische handelen van allez en halt. Meestal wordt met name het laatste deel van de gevechtsgang benoemt, in het bijzonder bij de jurering van de conventiewapens.

  • voorbereidingen van de loper
  • voorbereidingen op de loper, waaronder wapencontrole en groeten
  • gevechtscyclus, waaronder het tactisch handelen, waaronder de gevechtsgang
  • afronding op de loper, waaronder groeten
  • afronding van de loper


1 gevechtcyclus volgens Kogler[bewerken]

Kogler[1] (pagina 109) beschrijft de gevechtscyclus als volgt:

  1. touch, action
  2. fast, short analysis - red or yellow light
  3. use anxiety symptoms as cues for more intense focus on the task at hand
  4. use performance cues
  5. ready, fence!

2 gevechtscyclus volgens Divendal[bewerken]

Jeroen Divendal[2] beschrijft het volgende schema waarbij wisseling van aandachtsstijlen en handelingen van een schermer plaatsvinden tijdens de partij:

Gevechtscyclus.png

3 aandachtsmodel van Nideffers[bewerken]

De twee-assige indeling tussen intern-extern (richting) en breed-nauw (breedte) is bedacht door Robert Nideffers en wordt Nideffers aandachtsmodel genoemd. Het is gebaseerd op vechtsport en zeer toepasbaar in de schermsport. Zie Nederlandse wiki[3]over concentratie (sport).

extern
breed CS:Aware
ME:distracted
F:scan
CS:Focussed
ME:angry
F:handelen
smal
CS:strategic
ME:overloaded
F:gevoel
CS:systemetic
ME:anxious
F:replay, plan
intern
kwadrant CS ME Coach CS Coach ME Fencer CS Fencer ME
Concentratiestijl // aandachtstijl volgens Nideffer[4] Mentale fout (error)[4], de valkuil voor personen met deze neiging. CS voor de coach valkuil voor de coach CS voor de schermer valkuil voor de schermer
BREED-EXTERN Aware: gebruikt voor aandacht en gevoeligheid over de omgeving. Distracted: afgeleid door de omgeving De coach kan tijdens de partij goed in de gaten houden wat er gebeurt, zodat de schermer zich op de partij kan concentreren De coach is dan afgeleid of leidt de aandacht van de schermer af naar het verkeerde. Tijdens de scan-fase: de schermer kan de tijd nemen om even in de zaal te kijken. Wat denkt de coach, hoe reageert het publiek, is de situatie nog veilig, etc. Als de schermer deze CS gebruikt tijdens de partij, dan is hij afgeleid door de omgeving en zal 'het moment' missen.
BREED-INTERN Strategic: gebruikt voor strategische en creatief probleemoplossen. Overloaded: teveel aan informatie, afgeleid door de eigen gedachten. De coach gebruikt zijn intuitie tijdens de les of de wedstrijd om de juiste aanwijzingen te geven De coach geeft teveel informatie aan de schermer. Een goede coach kan ook stil zijn aan de zijkant! Tijdens de gevoel-fase: de schermer neemt vlak voor het volgende punt nog de tijd om de eigen emotie te onderzoeken en te beinvloeden. Ademhalen, rustig worden, spieren ontspannen of juist de druk opvoeren, etc. De schermer is bezig met zijn eigen gedachten.
SMAL-EXTERN Focussed: gebruikt om de taak voor elkaar te krijgen Angry: de persoon probeert de taak gedaan te krijgen door het forceren. Observeren van de gevechtsgang, wat gebeurt er op de loper? De TC probeert de partij als het ware over te nemen en roept allerlei technische en tactische aanwijzingen tijdens de gevechtsgang naar de schermer. Tijdens de handel-fase: De schermer is bezig met de 'task at hand'(aldus Kolger[1]). Het gaat om het maken van het volgende punt. De schermer is 'over-focussed' en gebruikt zijn wilskracht om bepaalde acties te forceren. Hierdoor is de intuitie en de motorische intelligentie uit de bewegingen. de schermer komt te dichtbij en maakt de verkeerde actie op het verkeerde moment.
SMAL-INTERN Systematic: gebruikt om een logische set van procedures of methoden te ontwikkelen of gebruiken Anxious: De coach/schermer geeft aandacht aan negatieve gevoelens en is bezig met mogelijke fouten. De TC gaat na wat er gebeurde en analyseert de situatie. De aandacht gaat teveel naar het voorkomen van fouten en te weinig naar het verbeteren van de situatie en het focussen op de sterktes van de leerling/atleet. Tijdens de replay: neemt de schermer kort de tijd om 'smal, intern' gericht te zijn. De schermer denkt na over wat er gebeurde, hoe hij zich voelde, etc.

Tijdens de plan-fase: aan de hand van de analyse en nieuwe gegevens kan de schermer een nieuw plan formuleren (smal intern)

De schermer is bezig met waarom de actie niet lukt en expliciteert de acties teveel. De aandacht ligt op de fout en op negatieve gevoelens. Hierdoor gaat de gaat het vermogen verloren om het juiste moment te kiezen.

4 Gevechtcyclus oefenritueel[bewerken]

De verschillende aandachtstijlen allemaal de revue laten passeren tijdens een gevechtcyclus wordt heel natuurlijk als je ze koppelt aan een beweging. Daarom stelt Boudewijn Wisse het volgende oefenritueel voor, wat ook goed tijdens wedstrijden gebruikt kan worden:

schema Divendal praktisch, tijdens het ... basishandeling
ALLEZ! (start van een punt) tijdens het in de stelling gaan staan een geconcentreerde houding aannemen, focus bij de tegenstander leggen, eventueel op been slaan om het spanningniveau omhoog te brengen, in je wapen knijpen.
Tactisch handelen schermen gebruik van triggerwoorden
HALT! (einde punt) - ontspannen
replay teruglopen (naar de achterkant van de loper) nadenken over wat er gebeurde, wat kan je veranderen?
scan omdraaien kijken naar de coach, kijken naar de omgeving
(reset) plan teruglopen naar de stellinglijn bepalen van (nieuwe) triggerwoorden / opdracht aan zelf.
gevoel teruglopen naar de stellinglijn uitschudden benen, ontspannen schouders, armen. Ademhaling rustig maken.

vereenvoudigd:

naar de stellinglijn lopen ontspannen en plannen
in de stelling gaan staan focus bij tegenstander / taak leggen
Allez -> halt
teruglopen analyseren
omdraaien kijken

Als opmerking hierbij wil ik plaatsen dat de schermers na het noemen van de het bevel "in de stelling" van de scheidsrechter, zich in de stelling dienen te stellen (technisch reglement[5], t.17.10)]. Dit betekent dat de tijd voor uitvoer voor alle bewegingen relatief kort is. Vooral het naar de stelling lopen is een kort moment. Vooral bij degen en floret, volgt er na de 'Allez' nog periode waarin de schermer zelf gebruik kan maken van de tijd om te (her)plannen. Bij sabel is dit niet het geval. De atleet kan er dus ook voor kiezen om het plannen te doen tijdens het tactisch handelen (in de voorbereidingen).

5 bronnen[bewerken]

  1. 1,0 1,1 Aladar Kogler: One Touch at a Time: Psychological Aspects Of Fencing, 2004
  2. Jeroen Divendal, Introductie- & opbouwlessen schermen, schermakademie, 2014
  3. wikipedia: concentratie(sport)
  4. 4,0 4,1 artikel van Nideffer op Enhanced Performance Systems / TAIS website over building blocks
  5. Technisch wedstrijdreglement, KNAS(2007) / FIE(2014)